Alexander Pil
28 March 2008

Elektronicaspecialist ED&A uit Kapellen bij Antwerpen heeft de besturing ontworpen voor de volautomatische Heyda-espressomachine van Coffeematic. Het apparaat zet honderdtwintig kopjes per uur, heeft een carrouseltje waarmee het ’aan de lopende band‘ kan vullen en draait op een 40 MHz AM188-processor van AMD. Sensoren meten de temperatuur van het koffiewater en registreren de niveaus in de verschillende reservoirs. Bovendien maalt de espressomaker zelf zijn koffiebonen. Voor iedere kopje pakt hij een paar bonen uit de glazen container bovenop en maakt ze fijn.

Hoge kwaliteit van de elektronica was een belangrijk eis van opdrachtgever Coffeematic. ’Een printplaat vervangen bij de eindgebruiker is voor ons een dure zaak‘, aldus directeur Freddy Heyvaert van het bedrijf uit Wolvertem. ’Telkens moet er een monteur naartoe om de print zo snel mogelijk te verwisselen. Nu hoeven we nauwelijks defecte borden te vervangen en ze ter herstelling terug te sturen.‘

ED&A heeft kwaliteit hoog in het vaandel staan. Het koos voor dat speerpunt toen het vlak voor de millenniumwisseling zijn bedrijfsvoering eens goed doorlichtte. ’We verkochten veel in de regio‘, herinnert oprichter en voormalig directeur Flor D‘Handschotter zich. ’Onder de kerk verkopen is relatief eenvoudig. We zagen echter dat het speelveld steeds meer wereldwijd werd. Om dan nog mee te draaien, is kwaliteit heel belangrijk. Die moet zeer goed zijn. Het is een van de redenen waarom we voor lokale elektronica-assembleurs kozen. Daar staan flying probe-machines. Dat zijn dure apparaten waarmee je snel en overal op het bord de schakelingen kunt doormeten. Zo weet je dus razendsnel of het bordje voldoet aan de strenge eisen. Onze kwaliteitsmanager overlegt ook met de fabrikanten welke tests zij uitvoeren en welke we beter in huis kunnen doen.‘

De Heyda-espressomachine van Coffeematic heeft een draaischijf, zodat de koffiejuffrouw vier kopjes achter elkaar kan laten vullen.

RFID

Uniek aan de espressomaker van Coffeematic is dat je hem op afstand kunt bedienen. Een praktisch ideetje van ED&A, want bij de concurrentie moet je de kast helemaal openschroeven voordat je bijvoorbeeld de temperatuur van de koffie kunt bijstellen. De schakelaars zitten namelijk aan de binnenkant. ED&A zorgde ervoor dat de horeca-uitbater zijn koffiezetter kan instellen met een IR-afstandsbediening. ’De communicatie werkt hetzelfde als bij een tv‘, zegt D‘Handschotter. ’Zo kan de gebruiker bijvoorbeeld aangeven hoeveel koffie het apparaat moet afgeven van welke temperatuur. Ook kan hij hiermee gegevens over het verbruik uit het 128 kbyte geheugen op het display toveren: hoeveel kopjes heeft het apparaat vandaag al gevuld en hoeveel waren dat er sinds hij in gebruik is genomen. De uitgebreide parametrisering en configuratie door middel van de IR-afstandsbediening was het meest tijdrovend bij de ontwikkeling van de besturing.‘

Een andere handigheidje is dat de espressomachine zijn eigen koffiemerk herkent. D‘Handschotter legt uit: ’In deze wereld is de handel zo opgezet dat branderijen het koffiezetapparaat gratis leveren bij hun koffie. Het is dan natuurlijk niet de bedoeling dat er koffie van een andere fabrikant ingaat. We hebben daarom een sleutelsysteem ontwikkeld op basis van RFID.‘ Op elke koffiezak zit een RFID-label met informatie over het merk en de hoeveelheid bonen. De koffiemachine kan deze gegevens uitlezen. Het laadt zichzelf op met het aantal credits dat past bij de inhoud van de zak. Als de bonen zijn bijgevuld, wist hij de data van de chip, zodat die niet nog een keer is te gebruiken. Heyvaert: ’In de horeca worden daardoor ook minder toestellen gestolen. De dieven kunnen de espressomachines wel ergens anders plaatsen, maar moeten dan toch bellen om onze koffie te bestellen.‘

Hardwarehart van de koffieautomaat is een simpele en goedkope 40 MHz AM188-processor van AMD. Het is een redesign van de vermaarde 80186-rekenkern, die Intel begin jaren tachtig op de markt bracht.

Koeien borstelen

ED&A bestaat al sinds 1981. In de beginjaren legden oprichter Flor D‘Handschotter en zijn twee collega‘s zich toe op automatisering en elektronica op maat. Rond 1998 maakte de eerste specialisatie plaats voor industriële datacommunicatie. ’We verlieten de automatisering en richtten ons steeds meer op technologieën als datalogging, GPRS, gsm en modems‘, vertelt D‘Handschotter. ’Dat dataloggen deden we al langer voor een grote klant en zo zijn we er langzaam ingerold.‘

Op dit moment werken er 27 mensen in Kapellen, van wie twaalf in R&D. ED&A ontwikkelt besturingen voor allerhande toepassingen: van koeborstelsystemen en ventilatoren tot bakkerijmachines en industriële wasmachines. Datalogging en communicatie van de besturing beslaan ongeveer 65 procent van het werk. Assemblage gebeurt buiten de deur in China en Roemenië, maar ook dichter bij huis in de Benelux. De leiding over het bedrijf is inmiddels in handen van zoon Gert D‘Handschotter. Pa doet alleen nog de verkoop aan een aantal grote klanten, zoals Coffeematic.