RF-onderzoek zoekt toenadering tot industrie

Reading time: 4 minutes

Author:

Een betere aansluiting tussen onderzoekers en ondernemers in de RF- en microgolfwereld kan leiden tot snellere en meer gerichte innovatie. Hoewel er hier en daar wel kleine projectjes lopen, ontbreekt het aan strategische en constructieve samenwerking. De organisatie van de European Microwave Week 2008 (EUMW2008) heeft het daarom als een van de speerpunten in haar programma opgenomen. Onder de noemer ’bridging gaps‘ wil het een voorzet geven om onder meer de Nederlandse en Belgische spelers samen te brengen.

De verkoop van NXP‘s draadloostak aan ST en Ericsson betekent een flinke aderlating voor de RF- en microgolfindustrie in de Benelux. Gelukkig blijven er nog ruim voldoende bedrijven en instellingen over. ’Op alle drie de technische universiteiten zijn er grote groepen die zich richten op fundamenteel RF- en microgolfresearch. Ook instellingen en bedrijven zoals Astron, Holst, Imec, Miplaza, TNO en SRon doen volop onderzoek‘, schetst Frank van den Bogaart van TNO Defensie en Veiligheid, die de algemene voorzitter is van de EUMW2008. ’In de industrie is veel bedrijvigheid: grote jongens als NXP en Thales, maar ook MKB‘ers zoals Betronic, CHL, Neways en Vitelec.‘

Activiteit genoeg, maar de samenwerking kan beter. ’We moeten de kennis van de universiteiten en researchinstituten veel sneller naar de markt brengen‘, betoogt Van den Bogaart. ’Er liggen heel veel kansen, maar die moeten we met z‘n allen wel benutten. Anders verliezen we de concurrentieslag met Azië en dat zou eeuwig zonde zijn.‘

Toenadering tussen onderzoek en industrie is hard nodig, weet ook Vitelec-directeur Frank den Ridder. ’Het MKB heeft weinig armslag voor fundamentele ontwikkeling. Als je bij een contractonderzoeker aanklopt, krijg je al snel een gepeperde rekening gepresenteerd. Onze klanten durven niet mee te investeren. Die hebben weinig op met research. Dat maakt het voor ons al snel een brug te ver‘, heeft Den Ridder ervaren. ’De innovatievouchers van Senternovem helpen wel, maar het blijft een druppel op de gloeiende plaat. Je moet altijd nog een veelvoud van de maximaal 7500 euro subsidie uitgeven voor extern uitbesteed onderzoek en ontwikkeling. Onderzoek is over het algemeen nu eenmaal duur.‘

Den Ridder ziet wel wat in samenwerking. ’Het blijft echter lastig. Veel ontwikkelingen zijn concurrentiegevoelig. Bovendien zijn de onderwerpen vaak te specifiek om samen in te investeren. Vitelec is lid van het Devlab. Daar loopt een project op het gebied van draadloze sensornetwerken waar wel meerdere partijen geld in willen steken.‘

TNO ontwikkelde een FMCW-radar met USB-aansluiting waarmee het mogelijk is om op afstand een hartslag te monitoren.

Van den Bogaart heeft in het Devlab een goed voorbeeld. ’De beste manier om de kloof tussen onderzoek en industrie te overbruggen, is door een omgeving van gezamenlijke innovatie te creëren. Het Devlab heeft dat heel goed voor elkaar met zijn vestiging op de universiteitscampus in Eindhoven‘, aldus Van den Bogaart. ’Ik zie het als een taak van de overheid om ons te ondersteunen, om te faciliteren en te cultiveren.‘

Een voorbeeld van een domein waar RF- en microgolftechnologie veel kansen heeft, is die van de telegezondheidszorg. Door de toename in de zorgbehoefte en de druk op de budgetten wordt het noodzakelijk om de ketens in de zorgverlening anders in te richten. Het op afstand monitoren van patiënten is een van de oplossingen voor betere zorg op maat en past bij de nieuwe financiële zorgmodellen. De toepassing vraagt om een dominante rol voor draadloze sensor- en breedbandcommunicatie, maar ook om snelle dataverwerking. Bovendien mag het niet te veel verbruiken of te veel kosten. In de telegezondheidszorg zijn er op het gebied van hoogfrequente elektronica vele onderzoeksuitdagingen. Succesvolle innovatie is echter pas mogelijk als research en industrie nauwer op elkaar aansluiten.

Student Challenge

De European Microwave Week (www.eumweek.com) is een jaarlijks evenement over RF en microgolven. Dit jaar doet de conferentie van 27 tot 31 oktober de Amsterdamse Rai aan. De week is van oorsprong een academische aangelegenheid. Van den Bogaart: ’Er zijn van oudsher veel wetenschappelijke presentaties en postersessies. Dat willen wij veranderen. Dit jaar zijn er ook lezingen, cursussen en workshops vanuit de industrie. En op de beursvloer staan ongeveer 250 bedrijven.‘

Van den Bogaart heeft zijn hoop gevestigd op de studenten. ’Het loopt nog steeds niet over van de studenten in Nederland, maar we krabbelen langzaam uit een dal. In dat kader is het vervelend dat NXP zijn draadloosactiviteiten de deur heeft uitgedaan. De kans bestaat dat minder studenten daardoor voor een carrière in RF kiezen omdat de werkgelegenheid terugloopt.‘

De European Microwave Week richt zich daarom ook op studenten. ’Het is belangrijk dat studenten al snel meedenken over problemen uit de praktijk‘, vindt Van den Bogaart. ’Dit jaar organiseren we voor het eerst de Student Challenge. Groepjes van een paar studenten moeten de lezingen, workshops en andere input op het event vertalen naar een nieuw praktisch idee.‘